شاهنامه و فرهنگ ایران: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲۳: | خط ۲۳: | ||
|پیش از = | |پیش از = | ||
}} | }} | ||
'''شاهنامه و فرهنگ ایران'''دربردارنده مجموعه مقالات جلال خالقی مطلق در خصوص ایرانشناسی به ویژه شاهنامهپژوهی است که به زبان انگلیسی در دانشنامه ایرانیکا منتشر شدهاند. این مجموعه مقالات توسط فرهاد اصلانی و معصومه پورتقی ترجمه و به صورت کتاب درآمده است. | '''شاهنامه و فرهنگ ایران''' دربردارنده مجموعه مقالات جلال خالقی مطلق در خصوص ایرانشناسی به ویژه شاهنامهپژوهی است که به زبان انگلیسی در دانشنامه ایرانیکا منتشر شدهاند. این مجموعه مقالات توسط فرهاد اصلانی و معصومه پورتقی ترجمه و به صورت کتاب درآمده است. | ||
<center>* * * * *</center> | <center>* * * * *</center> | ||
این کتاب با ۳۳۲ صفحه دارای یک پیشگفتار از جلال خالقی مطالق درخصوص ترجمه کتاب، یک دیباچه و ۶۵ مقاله است. موضوع این مقالات تاریخ و فرهنگ ایران است که در فاصله سالهای ۱۳۶۱ تا ۱۳۸۱ به قلم خالقی مطلق در دانشنامه ایرانیکا چاپ نیویورک به سرویراستاری احسان یارشاطر نوشته شده و در مجلدات یکم تا یازدهم این دانشنامه به چاپ رسیده است. | این کتاب با ۳۳۲ صفحه دارای یک پیشگفتار از جلال خالقی مطالق درخصوص ترجمه کتاب، یک دیباچه و ۶۵ مقاله است. در پایان کتاب نیز کتابشناسی جامع مقالات در دانشنامه ایرانیکا و نمایه آمده است. موضوع این مقالات تاریخ و فرهنگ ایران است که در فاصله سالهای ۱۳۶۱ تا ۱۳۸۱ به قلم خالقی مطلق در دانشنامه ایرانیکا چاپ نیویورک به سرویراستاری احسان یارشاطر نوشته شده و در مجلدات یکم تا یازدهم این دانشنامه به چاپ رسیده است. | ||
۴۳ مقاله این مجموعه در ارتباط با شاهنامه است که بخش مهمی از مقالات را به خود اختصاص میدهد و ۲۲ مقاله دیگر در خصوص سایر موضوعات ایرانشناسی از قبیل تاریخ و ادبیات و فرهنگ ایران است. به همین دلیل مدخلهای این کتاب در دو بخش تقسیمبندی شده است. | ۴۳ مقاله این مجموعه در ارتباط با شاهنامه است که بخش مهمی از مقالات را به خود اختصاص میدهد و ۲۲ مقاله دیگر در خصوص سایر موضوعات ایرانشناسی از قبیل تاریخ و ادبیات و فرهنگ ایران است. به همین دلیل مدخلهای این کتاب در دو بخش تقسیمبندی شده است. | ||
| خط ۴۴: | خط ۴۴: | ||
بخش اول این کتاب شامل مقالات مرتبط با شاهنامه است که نامهای آن در زیر آورده میشو: | بخش اول این کتاب شامل مقالات مرتبط با شاهنامه است که نامهای آن در زیر آورده میشو: | ||
آرمین | *آرمین | ||
آزادسرو | *آزادسرو | ||
آزاده | *آزاده | ||
ابوعلی بلخی | *ابوعلی بلخی | ||
ابومنصور عبدالرزاق | *ابومنصور عبدالرزاق | ||
ابومنصور معمری | *ابومنصور معمری | ||
اردشیر | *اردشیر | ||
اشکبوس | *اشکبوس | ||
اشکش | *اشکش | ||
اغریرت | *اغریرت | ||
اکوان دیو | *اکوان دیو | ||
اندریمان | *اندریمان | ||
انوشزاد | *انوشزاد | ||
بادآورد | *بادآورد | ||
بارمان | *بارمان | ||
ببر بیان | *ببر بیان | ||
برزین | *برزین | ||
برمایه | *برمایه | ||
بزگوش | *بزگوش | ||
بهرام گودرز | *بهرام گودرز | ||
بهرامبن مردانشاه | *بهرامبن مردانشاه | ||
بهرام سیاوشان | *بهرام سیاوشان | ||
بهزاد | *بهزاد | ||
بهمن | *بهمن | ||
بیژن | *بیژن | ||
درفش کاویان | *درفش کاویان | ||
دقیقی | *دقیقی | ||
دوازده رخ | *دوازده رخ | ||
شاهنامه بایسنقری | *شاهنامه بایسنقری | ||
فرامرز | *فرامرز | ||
فرامرزنامه | *فرامرزنامه | ||
فردوسی، ابوالقاسم: زندگینامه | *فردوسی، ابوالقاسم: زندگینامه | ||
فردوسی، ابوالقاسم: هجونامه | *فردوسی، ابوالقاسم: هجونامه | ||
فرشیدورد | *فرشیدورد | ||
فرنگیس | *فرنگیس | ||
فرود | *فرود | ||
فریبرز | *فریبرز | ||
فرود | *فرود | ||
فریبرز | *فریبرز | ||
گردآفرید | *گردآفرید | ||
گرگین | *گرگین | ||
گژدهم | *گژدهم | ||
گُستَهَم | *گُستَهَم | ||
گشسپبانو | *گشسپبانو | ||
گیو | *گیو | ||
==بخش دوم== | ==بخش دوم== | ||
در این بخش مقالات مربوط به تاریخ و فرهنگ ایران آمده که بعضاً مرتبط با شاهنامه نیز هست. | در این بخش مقالات مربوط به تاریخ و فرهنگ ایران آمده که بعضاً مرتبط با شاهنامه نیز هست. | ||
آداب معاشرت | *آداب معاشرت | ||
*ابوحفص سغدی | |||
*ابوطاهر خاتونی | |||
*ابوالعباس مروزی | |||
*اختر، احمدبیگ گرجی | |||
*ادب | |||
*ادبیات کامجویانه | |||
*ازرقی هروی | |||
*اژدها | |||
*اسدی طوسی | |||
*اشرف غزنوی | |||
*امیرک بلعمی | |||
*امیرک طوسی | |||
*اوحدی مراغی | |||
*بار | |||
*بُزرمهر | |||
*برزویه | |||
*بزرگمهر بُختگان | |||
*روابط ایران و چین | |||
*عباس ربنجنی | |||
*عسجدی | |||
*عیوقی | |||
==نوا، نما، نگاه== | |||
==پانویس== | |||
{{پانویس|۲}} | |||
==منابع== | |||
*{{یادکرد کتاب|نام خانوادگی= خالقی مطلق|نام= جلال|عنوان= شاهنامه و فرهنگ ایران|سال= ۱۳۹۶|ناشر= انتشارات دکتر محمود افشار با همکاری انتشارات سخن |مکان= تهران|شابک= ۹۷۸-۶۰۰-۵۹۴۲-۶۸-۲}} | |||
==پیوند به بیرون== | |||
نسخهٔ ۲۶ بهمن ۱۴۰۰، ساعت ۱۲:۱۰
| شاهنامه و فرهنگ ایران | |
|---|---|
 | |
| نویسنده | جلال خالقی مطلق |
| ناشر | انتشارات دکتر محمود افشار با همکاری انتشارات سخن |
| محل نشر | تهران |
| تاریخ نشر | ۱۳۹۶ |
| تعداد صفحات | ۳۳۲ |
| موضوع | ترجمه مقالات خالقی مطلق در دانشنامه ایرانیکا |
| زبان | فارسی |
| نوع رسانه | کتاب |
شاهنامه و فرهنگ ایران دربردارنده مجموعه مقالات جلال خالقی مطلق در خصوص ایرانشناسی به ویژه شاهنامهپژوهی است که به زبان انگلیسی در دانشنامه ایرانیکا منتشر شدهاند. این مجموعه مقالات توسط فرهاد اصلانی و معصومه پورتقی ترجمه و به صورت کتاب درآمده است.
این کتاب با ۳۳۲ صفحه دارای یک پیشگفتار از جلال خالقی مطالق درخصوص ترجمه کتاب، یک دیباچه و ۶۵ مقاله است. در پایان کتاب نیز کتابشناسی جامع مقالات در دانشنامه ایرانیکا و نمایه آمده است. موضوع این مقالات تاریخ و فرهنگ ایران است که در فاصله سالهای ۱۳۶۱ تا ۱۳۸۱ به قلم خالقی مطلق در دانشنامه ایرانیکا چاپ نیویورک به سرویراستاری احسان یارشاطر نوشته شده و در مجلدات یکم تا یازدهم این دانشنامه به چاپ رسیده است.
۴۳ مقاله این مجموعه در ارتباط با شاهنامه است که بخش مهمی از مقالات را به خود اختصاص میدهد و ۲۲ مقاله دیگر در خصوص سایر موضوعات ایرانشناسی از قبیل تاریخ و ادبیات و فرهنگ ایران است. به همین دلیل مدخلهای این کتاب در دو بخش تقسیمبندی شده است.
بازبینی ترجمه بخش نخست مقالات که در خصوص شاهنامه است در بهار ۱۳۹۵ توسط مؤلف انجام شد و چون بنابه گفته جلال خالقی مطلق در ویرایش مقالات به انگلیسی چنانکه رسم دانشنامههاست، گاه مطالبی را زدهاند، در بازبینی این مقالات آنچه به نظر ایشان مهم آمده را در پایان هر مقاله تحت عنوان آویزه اضافه کرده است.
اما بازبینی ترجمه بخش دوم مقالات که در تابستان ۱۳۹۵ تمام شد، به دلیل کسالت قلبی مؤلف میسر نشد و کار بازبینی و مقابلهاین بخش با پیشنویسهایی که به طور اتفاقی از انباری منزل مؤلف به دست آمد، انجام شد.
بخش عمده مقالات نامهای خاص در شاهنامه یا مرتبط به آن هستند.
در متن مقالات غالباً فقط نشانی ارجاعات به شاهنامه آمده و در مقالات نخستین حتی به شاهنامه چاپ مسکو و مول ارجاع داده شده بود. در ترجمه این مقالات به پیشنهاد مؤلف، ارجاعات یکدست شده و به پیرایش دوم استاد خالقی مطلق (۱۳۹۳ دو جلد/ ۱۳۹۴ دو جلد در چهار مجلد، تهران: سخن) برگردانده شده است. در برخ موارد نیز به جای ترجمه، متن خود اشعار از شاهنامه نقل شد. فقط در مقالات نسبتاً متأخر ارجاع به شاهنامه پیرایش نخست استاد خالقی مطالق (۱۳۸۶ در هشت دفتر، دفتر ششم و هفتم با همکاری محمود امیدسلار و ابوالفضل خطیبی، تهران: مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی) بود که آن ارجاعات حفظ شده است.
مسئله دیگر این که گاهی ارجاع به شاهنامه به بیت یا ابیاتی بود که در پیرایش دو استاد، الحاقی تشخیص داده شده و در متن نیستند. اینگونه ارجاعات نیز که به همان چاپ مول یا مسکو هستند حفظ شدند. در ارجاع به متن شاهنامه نیز گاهی سهواً اغلاطی در خصوص شماره ابیات یا جلد یا چاپ (مول یا مسکو) روی داده که اینگونه موارد هم تصحیح شدند و در باب ارجاعات، متن فارسی دقیقتر از اصل انگلیسی است.
از جمله نکات ارزشمند این ترجمه، تکمیل فهرست منابع برخی از مقالات است که گاهاً ناقص بوده وهمه موارد طرح شده در مقاله را شامل نمیشده است. در همین راستا تنظیم فهرست جامع منابع تمام مقالات از مزایای این کتاب است که نشانگر گستره منابع مورد استفاده مؤلف برای نگارش مقالات است «منابعی که طی ۲۰ سال چاپ مجلدات یکم تا یازدهم که دوره همکاری استاد با دانشنامه بوده، مورد رجوع و استفاده ایشان بودهاند». این منابع میتواند در زمینه کتابشناسی برای دانشجویان و کسانی که از این کتاب بهره میبرند، مفید واقع شود.
بخش اول
بخش اول این کتاب شامل مقالات مرتبط با شاهنامه است که نامهای آن در زیر آورده میشو:
- آرمین
- آزادسرو
- آزاده
- ابوعلی بلخی
- ابومنصور عبدالرزاق
- ابومنصور معمری
- اردشیر
- اشکبوس
- اشکش
- اغریرت
- اکوان دیو
- اندریمان
- انوشزاد
- بادآورد
- بارمان
- ببر بیان
- برزین
- برمایه
- بزگوش
- بهرام گودرز
- بهرامبن مردانشاه
- بهرام سیاوشان
- بهزاد
- بهمن
- بیژن
- درفش کاویان
- دقیقی
- دوازده رخ
- شاهنامه بایسنقری
- فرامرز
- فرامرزنامه
- فردوسی، ابوالقاسم: زندگینامه
- فردوسی، ابوالقاسم: هجونامه
- فرشیدورد
- فرنگیس
- فرود
- فریبرز
- فرود
- فریبرز
- گردآفرید
- گرگین
- گژدهم
- گُستَهَم
- گشسپبانو
- گیو
بخش دوم
در این بخش مقالات مربوط به تاریخ و فرهنگ ایران آمده که بعضاً مرتبط با شاهنامه نیز هست.
- آداب معاشرت
- ابوحفص سغدی
- ابوطاهر خاتونی
- ابوالعباس مروزی
- اختر، احمدبیگ گرجی
- ادب
- ادبیات کامجویانه
- ازرقی هروی
- اژدها
- اسدی طوسی
- اشرف غزنوی
- امیرک بلعمی
- امیرک طوسی
- اوحدی مراغی
- بار
- بُزرمهر
- برزویه
- بزرگمهر بُختگان
- روابط ایران و چین
- عباس ربنجنی
- عسجدی
- عیوقی
نوا، نما، نگاه
پانویس
منابع
- خالقی مطلق، جلال (۱۳۹۶). شاهنامه و فرهنگ ایران. تهران: انتشارات دکتر محمود افشار با همکاری انتشارات سخن. شابک ۹۷۸-۶۰۰-۵۹۴۲-۶۸-۲.