رضا براهنی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

احسان رضایی در ‏۲ مرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۶:۱۲

2022-07-24T06:12:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ مرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۹:۴۲
خط ۳۳۸:		خط ۳۳۸:
	* ''[[از پس باده‌پیمایی اژدها در تموز]]'' (مجموعه یادداشت‌ها، طرح‌ها و...)، نشر چشمه، ۱۳۹۴.		* ''[[از پس باده‌پیمایی اژدها در تموز]]'' (مجموعه یادداشت‌ها، طرح‌ها و...)، نشر چشمه، ۱۳۹۴.

	====آثار انگلیسی<ref name= ''زندگی‌نامه''/>====		====آثار به زبان انگلیسی<ref name= ''زندگی‌نامه''/>====
	* Play No Play (one-act play), first produced in Salt Lake City, UT, at Salt Lake City Public Auditorium, 1973.		* Play No Play (one-act play), first produced in Salt Lake City, UT, at Salt Lake City Public Auditorium, 1973.
	* Zillulah, Abjad Publications (New York, NY), 1975, translation by the author published as God's Shadow: Prison Poems, Indiana University Press (Bloomington, IN), 1976.		* Zillulah, Abjad Publications (New York, NY), 1975, translation by the author published as God's Shadow: Prison Poems, Indiana University Press (Bloomington, IN), 1976.
خط ۴۰۰:		خط ۴۰۰:
	* چاه پرکژدم(دربارهٔ رضا براهنی)، مصطفی فعله‌گری، شرکت انتشارات سورهٔ مهر، ۱۳۸۴.		* چاه پرکژدم(دربارهٔ رضا براهنی)، مصطفی فعله‌گری، شرکت انتشارات سورهٔ مهر، ۱۳۸۴.
	* مصاحبه تاريخ شفاهی با احسان شریعتی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران: موسسه مهرگان فرهنگ آسیا‏، ‏‫۱۳۸۶(در جلسهٔ اول و دوم این مصاحبهٔ سه جلسه‌ای، احسان شریعتی اشاره‌هایی به درگیری‌های براهنی با رژیم پهلوی، زندانی‌شدن او و توقیف آثار او دارد.)‬‬		* مصاحبه تاريخ شفاهی با احسان شریعتی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران: موسسه مهرگان فرهنگ آسیا‏، ‏‫۱۳۸۶(در جلسهٔ اول و دوم این مصاحبهٔ سه جلسه‌ای، احسان شریعتی اشاره‌هایی به درگیری‌های براهنی با رژیم پهلوی، زندانی‌شدن او و توقیف آثار او دارد.)‬‬


	~~==نوا، نما، نگاه==~~
	===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===

احسان رضایی در ‏۲ مرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۶:۱۰

2022-07-24T06:10:02Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ مرداد ۱۴۰۱، ساعت ۰۹:۴۰
خط ۵۲:		خط ۵۲:
	'''رضا براهنی''' شاعر، رمان‌نویس، داستان‌نویس، منتقد و نظریه‌پرداز ادبی، فعال سیاسی، مترجم و مدرس دانشگاه‌ در ایران و خارج از کشور و رئیس سابق انجمن قلم کاناداست.		'''رضا براهنی''' شاعر، رمان‌نویس، داستان‌نویس، منتقد و نظریه‌پرداز ادبی، فعال سیاسی، مترجم و مدرس دانشگاه‌ در ایران و خارج از کشور و رئیس سابق انجمن قلم کاناداست.
	<center>* * * * *</center>		<center>* * * * *</center>
	چشم گشودن در خانواده‌ای بی‌سواد و فقیر و روی‌آوردن به کار در کارخانه‌های مختلف، تصاویری است که رضا براهنی، کودکی خود را با آن‌ها ~~بیان~~ می‌کند و اینکه پدر توان پرداخت خرج تحصیل او و برادر را نداشت تا‌اینکه بالاخره مردی به نام حاجی حسن بادامچی که پسر حاجی محمدعلی بادامچی از افراد مشهور مشروطیت و دوست نزدیک شیخ محمد خیابانی بود، خرج تحصيل او و برادر بزرگترِ رضا را برعهده گرفت و بدین‌ترتیب رضا و محمدنقی براهنی با کار و فقر و درس بزرگ شدند. اما این تمام ماجرا نیست؛ بیست‌ودو سال اول زندگی براهنی در تبریز به‌نوعی سرنوشت‌سازترین روزهای حضورش در این شهر بود. از مشاهدهٔ جنگ جهانی دوم، چَپیدن مردم در آب‌انبارها از ترس، قحطی، به‌خط‌ایستادن برای یک قرص نان سنگک از صبح تا شب گرفته تا دیدن مرگ قحطی‌زدگان در خیابان‌های تبریز و حتی دیدن مرگ برادرها و خواهرهای کوچکش، دربه‌دری‌های خانواده در نقل‌مکان از این خانهٔ وقفی به آن خانهٔ وقفی، و نیز دیدن سربازان چاق و اسب‌های بلند روس در سرمای زمهرير تبریز و پیدایش فرقه دموکرات که نخستین بارقه‌های امید را در دل مردم تبریز به‌وجود آورد و سرانجام به‌هم‌ریختن بساط فرقه و روی‌کارآمدن ارتش و کشته‌شدن فدائیان و اعدام بازماندگان فرقه در میدان ساعت شهرداری تبریز. این‌همه را رضا در بچگی، نوجوانی و جوانی به‌چشم خود دید که شعر و نثرش یادآور همان دورهٔ تبریز است. پس از آنکه کتاب‌های ترکی را در میدان‌های تبریز سوزاندند، براهنی به فارسی روی آورد. درعین‌حال زبان‌وادبیات انگلیسی را در دانشگاه تبریز تا مقطع لیسانس و در دانشگاه استانبول ترکیه تا دکتری به‌پیش برد.<ref name=''ظل‌الله''>{{پک\|براهنی\|۱۳۵۸\|ک= ظل‌الله\|ص= ۱۶۹تا۱۷۲}}</ref>		چشم گشودن در خانواده‌ای بی‌سواد و فقیر و روی‌آوردن به کار در کارخانه‌های مختلف، تصاویری است که رضا براهنی، کودکی خود را با آن‌ها توصیف می‌کند و اینکه پدر توان پرداخت خرج تحصیل او و برادر را نداشت تا‌اینکه بالاخره مردی به نام حاجی حسن بادامچی که پسر حاجی محمدعلی بادامچی از افراد مشهور مشروطیت و دوست نزدیک شیخ محمد خیابانی بود، خرج تحصيل او و برادر بزرگترِ رضا را برعهده گرفت و بدین‌ترتیب رضا و محمدنقی براهنی با کار و فقر و درس بزرگ شدند. اما این تمام ماجرا نیست؛ بیست‌ودو سال اول زندگی براهنی در تبریز به‌نوعی سرنوشت‌سازترین روزهای حضورش در این شهر بود. از مشاهدهٔ جنگ جهانی دوم، چَپیدن مردم در آب‌انبارها از ترس، قحطی، به‌خط‌ایستادن برای یک قرص نان سنگک از صبح تا شب گرفته تا دیدن مرگ قحطی‌زدگان در خیابان‌های تبریز و حتی دیدن مرگ برادرها و خواهرهای کوچکش، دربه‌دری‌های خانواده در نقل‌مکان از این خانهٔ وقفی به آن خانهٔ وقفی، و نیز دیدن سربازان چاق و اسب‌های بلند روس در سرمای زمهرير تبریز و پیدایش فرقه دموکرات که نخستین بارقه‌های امید را در دل مردم تبریز به‌وجود آورد و سرانجام به‌هم‌ریختن بساط فرقه و روی‌کارآمدن ارتش و کشته‌شدن فدائیان و اعدام بازماندگان فرقه در میدان ساعت شهرداری تبریز. این‌همه را رضا در بچگی، نوجوانی و جوانی به‌چشم خود دید که شعر و نثرش یادآور همان دورهٔ تبریز است. پس از آنکه کتاب‌های ترکی را در میدان‌های تبریز سوزاندند، براهنی به فارسی روی آورد. درعین‌حال زبان‌وادبیات انگلیسی را در دانشگاه تبریز تا مقطع لیسانس و در دانشگاه استانبول ترکیه تا دکتری به‌پیش برد.<ref name=''ظل‌الله''>{{پک\|براهنی\|۱۳۵۸\|ک= ظل‌الله\|ص= ۱۶۹تا۱۷۲}}</ref>

	سرآغاز حضور رضا براهنی در عرصهٔ ادب و سیاست ایران که به‌همان دوران خفقان برمی‌گشت تا قبل از دههٔ پنجاه بیشتر حول شعر و داستان و رمان و مقاله گشت و به‌تدریج فرمی منسجم یافت. به‌ویژه با انتشار [[طلا در مس\|طلا در مس: در شعر و شاعری]] و [[کیمیا و خاک]].<ref name=''مادرم''>{{یادکرد وب\|نشانی = https://www.youtube.com/watch?v=SlPIK9d_2_U\|عنوان = هزارداستان با مسعود بهنود: دکتر براهنی\|ناشر = یوتویوپ\|تاریخ = \|تاریخ بازدید =۱۵اردیبهشت۹۸}}</ref>		سرآغاز حضور رضا براهنی در عرصهٔ ادب و سیاست ایران که به‌همان دوران خفقان برمی‌گشت تا قبل از دههٔ پنجاه بیشتر حول شعر و داستان و رمان و مقاله گشت و به‌تدریج فرمی منسجم یافت. به‌ویژه با انتشار [[طلا در مس\|طلا در مس: در شعر و شاعری]] و [[کیمیا و خاک]].<ref name=''مادرم''>{{یادکرد وب\|نشانی = https://www.youtube.com/watch?v=SlPIK9d_2_U\|عنوان = هزارداستان با مسعود بهنود: دکتر براهنی\|ناشر = یوتویوپ\|تاریخ = \|تاریخ بازدید =۱۵اردیبهشت۹۸}}</ref>

طراوت بارانی در ‏۱۵ خرداد ۱۳۹۹، ساعت ۱۷:۵۸

2020-06-04T17:58:26Z

چری در ‏۱۷ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۶:۰۸

2019-10-09T16:08:59Z

@@ خط ۹۶: / خط ۹۶: @@
 «اصلا و به هیچ وجه نصرت بی‌احترام نبود. حتا در جامعهٔ شعرا هم. حالا این را به شما می‌گویم ظلمی که رضا براهنی در حق شعر ما کرد و از یک طرف در حق نصرت کرد چه بود. نصرت رضا براهنی را در کافه فیروز کتک زد و از آن به بعد... رضا براهنی «مربع مرگ» را نوشت و در آن به شاملو اهانت کرد و شاملو جواب او را داد... نصرت گفت:« احمد کار بدی کرد. نباید که به رضا براهنی با مطلب جواب داد. باید کتکش زد.» رضا براهنی آمد (کافه) فیروز و اتفاقا زمانی بود که نصرت باز هم داشت این حرف را می‌زد که «چرا احمد به این جواب داد و این کیه که احمد رفته و در مجله به این جواب داده.» و یکهو رضا براهنی آمد داخل و نصرت هم او را زد و بدجوری زد. حالا این مسأله باعث شد که رضا براهنی از آن موقع به بعد نصرت را بایکوت کند.»<ref name=''کافه ۲''>{{یادکرد وب|نشانی = https://journali.st/broadcasts/390870076|عنوان = کافه‌کتابی‌ها گفت‌وگوی این هفته رضا براهنی ۲}}</ref>
 ==زندگی و تراث==
@@ خط ۳۱۸: / خط ۲۸۶: @@
 «برای من افتخار بزرگی است که پس از اخراج از دانشگاه تهران، زیرزمین آپارتمان خود را در گلستان پنجم، خیابان پاسداران، میعادگاه زنان و مردان جوانی کردم که همه ی دغدغه ها را کنار می گذاشتند تا هفته ای دو عصر و گاهی سه عصر را به دقت در آثار بزرگان ادبی جهان، اعم از نویسنده و شاعر و نظریه پرداز قرار دهند. یاد دادن، یاد گرفتن و تحویل دادن آموخته ها، پس از عبور از درون به آثار بعدی، نوعی عرق‌ریزان روحی است، اما به قداست ارتباطی ندارد. کسی که آنچه را یاد نگرفته به دیگری یاد ندهد، به آنچه یاد گرفته خیانت کرده است. نگذاشتند من در دانشگاه این کار را بکنم. من زیرزمین خانه ام را مدرسه کردم. برگردم، اگر بخواهند هم، به دانشگاه نمی روم. به یک زیرزمین می‌روم. انعکاس صدایم در آنجا آشناتر است. نوشتن باید غریزهٔ هر کسی بشود. اما وظیفهٔ من کشف آن غریزه در نوشتهٔ زن یا مرد جوانی است که اثرش را به من نشان می‌دهد. من روی اثر او به همان صورت کار می کنم که روی نسخهٔ اول قصه یا شعر خودم. یادم داده اند، تحویل می دهم. هیچ ارتباطی پاک‌تر و ارضا کننده‌تر از رابطه ی ادبی نیست. من ممکن است با زنی کارم به طلاق کشیده باشد، اما نه من طاقت مطلقه‌شدن از ادبیات را دارم نه ادبیات از من. ادبیات زندگی من است. خواندنش، نوشتنش، بررسی‌اش، دغدغه‌هایش. برای من دیدن چهره های تک تک اعضای کارگاهم -باور کنید!- نوعی زیارت است! چون می دانستیم، و هر وقت همدیگر را دیده‌ایم، فهمیده‌ایم که ما زمانی کاری می‌کردیم که با دیگران نمی‌کردیم و دیگران با ما نمی‌کردند.»<ref>{{یادکرد وب|نشانی = https://bahal66.persianblog.ir/MBJ4Q4yl0Nu46NywBG5X-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%85-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%DB%8C|عنوان= زیرزمین خانه‌ام را مدرسه کردم}}</ref>
 ==آثار و منبع‌شناسی==
@@ خط ۴۶۰: / خط ۴۰۰: @@
 * چاه پرکژدم(دربارهٔ رضا براهنی)، مصطفی فعله‌گری، شرکت انتشارات سورهٔ مهر، ۱۳۸۴.
 * مصاحبه تاريخ شفاهی با احسان شریعتی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران: موسسه مهرگان فرهنگ آسیا‏، ‏‫۱۳۸۶(در جلسهٔ اول و دوم این مصاحبهٔ سه جلسه‌ای، احسان شریعتی اشاره‌هایی به درگیری‌های براهنی با رژیم پهلوی، زندانی‌شدن او و توقیف آثار او دارد.)‬‬

چری در ‏۱۶ مرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۳:۴۵

2019-08-07T13:45:50Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۷:۱۵
خط ۳۱:		خط ۳۱:
	\|فیلم ساخته براساس اثر =		\|فیلم ساخته براساس اثر =
	\|همسر(ها) = آنجلا مارنگوزیدی(Angela Marangozidi) از ۱۳۳۹تا۱۳۴۶ و ساناز صحتی از ۱۳۵۰ تاکنون		\|همسر(ها) = آنجلا مارنگوزیدی(Angela Marangozidi) از ۱۳۳۹تا۱۳۴۶ و ساناز صحتی از ۱۳۵۰ تاکنون
	\|شریک زندگی =		\|شریک زندگی = آنجلا مارنگوزیدی(Angela Marangozidi) از ۱۳۳۹تا۱۳۴۶ و ساناز صحتی از ۱۳۵۰ تاکنون
	\|فرزندان = الکا، اُکتای‌محمد و ارسلان		\|فرزندان = الکا، اُکتای‌محمد و ارسلان
	\|تحصیلات = مدرک دکترای زبان و ادبیات انگلیسی		\|تحصیلات = مدرک دکترای زبان و ادبیات انگلیسی

چری در ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۴۵

2019-06-20T19:45:34Z

نمایش تغییرات

چری در ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۲۰

2019-06-20T19:20:42Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۵۰
خط ۳۱۳:		خط ۳۱۳:

	«در کافه نادری دکتر براهنی هم می‌آمد. حضورش در آنجا همیشه بحث‌برانگیز بود. نقدهایش در آن روزها، تکان و حرکتی بود که از دکتر به دیگر شاعران انتقال پیدا می‌کرد. خیلی‌ها او را با حبّ و بغض نگاه می‌کردند و خیلی‌های دیگر هم با دید منصفانه‌تر ... دشمن زیاد داشت. چون آن وقت‌ها در ایران نقدی وجود نداشت. کسی را با کسی کاری نبود. هر کس شعری می‌گفت یا کتابی چاپ می‌کرد. شعرها و کتاب‌ها بیشتر به ژست و تعریف و به‌به گفتن مسیرشان را طی می‌کردند و مقدمه‌نویسان سیاه‌دل حرفه‌ای شعر هم، چنان از سرایندهٔ شعر بتی می‌ساختند که خواننده با خواندن شعر و یا داستان، چشم‌بسته همه چیز را می‌پذیرفت. براهنی خیال‌شکن این ماجراها بود. می‌خواست شعر را از متداول یا بهتر بگویم از آبکی بودنش بیرون بیاورد و ذات اصل هنر را به دیگران نشان دهد. با این اسناد بی‌هیچ تعارفی لی‌لی به لالای هیچ هنرمندی نمی‌گذاشت. کارش تکان‌دادن و نشان‌دادن قلب هنر بود. به جان کوچک‌ترها و جوان‌ها نمی‌افتاد. ضعیف‌کش نبود. بیشتر رودر‌روی بزرگ‌ترها می‌ایستاد. مخصوصا یلان شعر معاصر. بی‌هیچ تعارفی شعرها و کارهایشان را تجزیه و تحلیل می‌کرد. از شاعر و نویسنده، اثر هنریِ خوب و کامل می‌خواست. اصل را می‌جست. الماس را از شیشه جدا می‌کرد و برای همهٔ این چیزها خیلی‌ها از دکتر براهنی فراری بودند. با همه درمی‌افتاد، حتی با احمد شاملو! کشتی گرفتن با او جرات و شهامت شیر می‌خواست. اما زبان تلخ او دشمنی او را نسبت به این شاعران ثابت نمی‌کرد، بلکه خواستن اثرهای بزرگ‌تر و والاتری از آنها بود. همچنان درافتادنش با نصرت رحمانیِ همیشه شاعر. در قلعه‌ای برای دفاع ایستاده بود که نمی‌شد حرف و حدیث‌‌هایش را نسبت به شعر و هنر انکار کرد. به طوری که خیلی‌ها می‌خواستند خنجر بر گلوگاهش بگذارند. دکتر با انتظار هر چه بهتر کردن ادبیات معاصر پا به میدان گذاشته بود. به همین دلایل وقتی به کافه نادری می‌آمد غم و غصه را در چهرهٔ خیلی‌ها می‌دیدی که مثلا نوبت‌شان کی و چه وقت می‌شود!»<ref>{{یادکرد وب\|نشانی = https://journali.st/broadcasts/720473286\|عنوان= کافه کتابی ها: گفتگوی این هفته رضا براهنی ۱}}</ref>		«در کافه نادری دکتر براهنی هم می‌آمد. حضورش در آنجا همیشه بحث‌برانگیز بود. نقدهایش در آن روزها، تکان و حرکتی بود که از دکتر به دیگر شاعران انتقال پیدا می‌کرد. خیلی‌ها او را با حبّ و بغض نگاه می‌کردند و خیلی‌های دیگر هم با دید منصفانه‌تر ... دشمن زیاد داشت. چون آن وقت‌ها در ایران نقدی وجود نداشت. کسی را با کسی کاری نبود. هر کس شعری می‌گفت یا کتابی چاپ می‌کرد. شعرها و کتاب‌ها بیشتر به ژست و تعریف و به‌به گفتن مسیرشان را طی می‌کردند و مقدمه‌نویسان سیاه‌دل حرفه‌ای شعر هم، چنان از سرایندهٔ شعر بتی می‌ساختند که خواننده با خواندن شعر و یا داستان، چشم‌بسته همه چیز را می‌پذیرفت. براهنی خیال‌شکن این ماجراها بود. می‌خواست شعر را از متداول یا بهتر بگویم از آبکی بودنش بیرون بیاورد و ذات اصل هنر را به دیگران نشان دهد. با این اسناد بی‌هیچ تعارفی لی‌لی به لالای هیچ هنرمندی نمی‌گذاشت. کارش تکان‌دادن و نشان‌دادن قلب هنر بود. به جان کوچک‌ترها و جوان‌ها نمی‌افتاد. ضعیف‌کش نبود. بیشتر رودر‌روی بزرگ‌ترها می‌ایستاد. مخصوصا یلان شعر معاصر. بی‌هیچ تعارفی شعرها و کارهایشان را تجزیه و تحلیل می‌کرد. از شاعر و نویسنده، اثر هنریِ خوب و کامل می‌خواست. اصل را می‌جست. الماس را از شیشه جدا می‌کرد و برای همهٔ این چیزها خیلی‌ها از دکتر براهنی فراری بودند. با همه درمی‌افتاد، حتی با احمد شاملو! کشتی گرفتن با او جرات و شهامت شیر می‌خواست. اما زبان تلخ او دشمنی او را نسبت به این شاعران ثابت نمی‌کرد، بلکه خواستن اثرهای بزرگ‌تر و والاتری از آنها بود. همچنان درافتادنش با نصرت رحمانیِ همیشه شاعر. در قلعه‌ای برای دفاع ایستاده بود که نمی‌شد حرف و حدیث‌‌هایش را نسبت به شعر و هنر انکار کرد. به طوری که خیلی‌ها می‌خواستند خنجر بر گلوگاهش بگذارند. دکتر با انتظار هر چه بهتر کردن ادبیات معاصر پا به میدان گذاشته بود. به همین دلایل وقتی به کافه نادری می‌آمد غم و غصه را در چهرهٔ خیلی‌ها می‌دیدی که مثلا نوبت‌شان کی و چه وقت می‌شود!»<ref>{{یادکرد وب\|نشانی = https://journali.st/broadcasts/720473286\|عنوان= کافه کتابی ها: گفتگوی این هفته رضا براهنی ۱}}</ref>

			===سلطنت‌آباد(پاسداران فعلی)، گلستان پنجم، خیابان فرید، پ ۱۶===
			براهنی در زیرزمین خانه‌ای که تا قبل از مهاجرت از ایران داشت، کلاس‌هایی تشکیل داده بود. این کلاس‌های زیرزمینی تاثیر گسترده‌ای بر ادبیات ایران داشت. شاگردان براهنی در آنجا جمع می‌شدند، شعر و داستان می‌خواندند و آثار مختلف به نقد گذاشته می‌شد. این کلاس‌ها مدت زیادی از زندگی براهنی را به خود اختصاص داد و در دوره‌هایی، تمام هم و غم او، برگزاری هرچه پربارتر این کلاس‌ها بود. براهنی در مصاحبه‌ای درباره‌ٔ این کلاس‌ها صحبت می‌کند:

			«برای من افتخار بزرگی است که پس از اخراج از دانشگاه تهران، زیرزمین آپارتمان خود را در گلستان پنجم، خیابان پاسداران، میعادگاه زنان و مردان جوانی کردم که همه ی دغدغه ها را کنار می گذاشتند تا هفته ای دو عصر و گاهی سه عصر را به دقت در آثار بزرگان ادبی جهان، اعم از نویسنده و شاعر و نظریه پرداز قرار دهند. یاد دادن، یاد گرفتن و تحویل دادن آموخته ها، پس از عبور از درون به آثار بعدی، نوعی عرق‌ریزان روحی است، اما به قداست ارتباطی ندارد. کسی که آنچه را یاد نگرفته به دیگری یاد ندهد، به آنچه یاد گرفته خیانت کرده است. نگذاشتند من در دانشگاه این کار را بکنم. من زیرزمین خانه ام را مدرسه کردم. برگردم، اگر بخواهند هم، به دانشگاه نمی روم. به یک زیرزمین می‌روم. انعکاس صدایم در آنجا آشناتر است. نوشتن باید غریزهٔ هر کسی بشود. اما وظیفهٔ من کشف آن غریزه در نوشتهٔ زن یا مرد جوانی است که اثرش را به من نشان می‌دهد. من روی اثر او به همان صورت کار می کنم که روی نسخهٔ اول قصه یا شعر خودم. یادم داده اند، تحویل می دهم. هیچ ارتباطی پاک‌تر و ارضا کننده‌تر از رابطه ی ادبی نیست. من ممکن است با زنی کارم به طلاق کشیده باشد، اما نه من طاقت مطلقه‌شدن از ادبیات را دارم نه ادبیات از من. ادبیات زندگی من است. خواندنش، نوشتنش، بررسی‌اش، دغدغه‌هایش. برای من دیدن چهره های تک تک اعضای کارگاهم -باور کنید!- نوعی زیارت است! چون می دانستیم، و هر وقت همدیگر را دیده‌ایم، فهمیده‌ایم که ما زمانی کاری می‌کردیم که با دیگران نمی‌کردیم و دیگران با ما نمی‌کردند.»<ref>{{یادکرد وب\|نشانی = https://bahal66.persianblog.ir/MBJ4Q4yl0Nu46NywBG5X-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%85-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%DB%8C\|عنوان= زیرزمین خانه‌ام را مدرسه کردم}}</ref>


	===همراهی‌های سیاسی===		===همراهی‌های سیاسی===
خط ۳۳۵:		خط ۳۴۱:

	===ده تا بیست مطلب نقل‌شده از نمونه‌های فوق از مجلات آن دوره===		===ده تا بیست مطلب نقل‌شده از نمونه‌های فوق از مجلات آن دوره===

	~~===منزلی که در آن زندگی می‌کرد (باغ و ویلا)===~~

	===گزارش جامعی از سفرها(نقشه همراه مکان‌هایی که به آن مسافرت کرده است)===		===گزارش جامعی از سفرها(نقشه همراه مکان‌هایی که به آن مسافرت کرده است)===

چری: /* منبع‌شناسی (منابعی که دربارهٔ آثار فرد نوشته شده است) */

2019-06-20T19:05:58Z

منبع‌شناسی (منابعی که دربارهٔ آثار فرد نوشته شده است)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۳۵
خط ۴۵۰:		خط ۴۵۰:
	===منبع‌شناسی (منابعی که دربارهٔ آثار فرد نوشته شده است)===		===منبع‌شناسی (منابعی که دربارهٔ آثار فرد نوشته شده است)===

			* تاریخ تحلیلی شعر نو، محمد شمس لنگرودی، مرکز، ۱۳۷۷.
			* در بزم اهریمن(دربارهٔ رضا براهنی)، مصطفی فعله‌گری، شرکت انتشارات سورهٔ مهر، ۱۳۸۴.
			* رازه‍ای‌ س‍ق‍وط ذوق‌ و ان‍دی‍ش‍ه‌ در س‍رزم‍ی‍ن‌ م‍ن‌ (س‍خ‍ن‍ی‌ درب‍اره‌ ک‍ت‍اب‌ رازه‍ای‌ س‍رزم‍ی‍ن‌ م‍ن‌)، ا. زنوزی، لندن، ۱۳۷۱.
			* حدیث غربت سعدی(جستارهایی در ادبیات و فرهنگ)، رضا فرخ‌فال، مرکز، ۱۳۸۸.
			* چاه پرکژدم(دربارهٔ رضا براهنی)، مصطفی فعله‌گری، شرکت انتشارات سورهٔ مهر، ۱۳۸۴.
			* مصاحبه تاريخ شفاهی با احسان شریعتی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران: موسسه مهرگان فرهنگ آسیا‏، ‏‫۱۳۸۶(در جلسهٔ اول و دوم این مصاحبهٔ سه جلسه‌ای، احسان شریعتی اشاره‌هایی به درگیری‌های براهنی با رژیم پهلوی، زندانی‌شدن او و توقیف آثار او دارد.)‬‬

	===تعداد چاپ‌ها و تجدیدچاپ‌های کتاب‌ها===		===تعداد چاپ‌ها و تجدیدچاپ‌های کتاب‌ها===

چری: /* زیر ذره‌بین براهنی */

2019-06-20T19:02:39Z

زیر ذره‌بین براهنی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۳۲
خط ۲۵۵:		خط ۲۵۵:

	===زیر ذره‌بین براهنی===		===زیر ذره‌بین براهنی===
	کمتر کسی از شاعران معاصر از نگاه موشکافانهٔ براهنی به دور مانده است.		کمتر کسی از شاعران و نویسندگان معاصر از نگاه موشکافانهٔ براهنی به دور مانده است.
	====[[نیما یوشیج]]====		====[[نیما یوشیج]]====
	شکستن یک سنت ادبی دیرپای و بنیادگذاردن سنتی دیگر که امید دیرپای‌بودن را در دل‌ها بپروراند، از شاعری انتظار می‌رود که چهار رسالت را درک کند:		شکستن یک سنت ادبی دیرپای و بنیادگذاردن سنتی دیگر که امید دیرپای‌بودن را در دل‌ها بپروراند، از شاعری انتظار می‌رود که چهار رسالت را درک کند:

چری در ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۰۱

2019-06-20T19:01:15Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۳۱
خط ۲۵۴:		خط ۲۵۴:


	===~~کمتر شاعری در دریچهٔ نگاه نقادانهٔ ادبی~~ براهنی ~~نبود!~~===		===زیر ذره‌بین براهنی===
			کمتر کسی از شاعران معاصر از نگاه موشکافانهٔ براهنی به دور مانده است.
	====[[نیما یوشیج]]====		====[[نیما یوشیج]]====
	شکستن یک سنت ادبی دیرپای و بنیادگذاردن سنتی دیگر که امید دیرپای‌بودن را در دل‌ها بپروراند، از شاعری انتظار می‌رود که چهار رسالت را درک کند:		شکستن یک سنت ادبی دیرپای و بنیادگذاردن سنتی دیگر که امید دیرپای‌بودن را در دل‌ها بپروراند، از شاعری انتظار می‌رود که چهار رسالت را درک کند:
خط ۲۷۷:		خط ۲۷۸:
	:پرستوهای کوچ‌کرده، شب‌های به‌روزنیامده، برادرهای دشمن‌شده، شاعرهای به‌پستی‌گراییده و... و البته نوعی امیدواری که از پس هر شب تاریک، روشنایی روزی است.{{سخ}}		:پرستوهای کوچ‌کرده، شب‌های به‌روزنیامده، برادرهای دشمن‌شده، شاعرهای به‌پستی‌گراییده و... و البته نوعی امیدواری که از پس هر شب تاریک، روشنایی روزی است.{{سخ}}
	براهنی می‌پرسد: جدای از صحت‌وسقم این محتوا آیا تحمیل‌کردن این حرف‌ها بر گردهٔ شعر و آن‌هم همیشه، کار درستی است؟<ref>{{پک\|براهنی\|۱۳۷۱\|ک= طلا در مس: در شعر و شاعری\|ص= ۱۱۱۳و۱۱۱۴}}</ref>}}		براهنی می‌پرسد: جدای از صحت‌وسقم این محتوا آیا تحمیل‌کردن این حرف‌ها بر گردهٔ شعر و آن‌هم همیشه، کار درستی است؟<ref>{{پک\|براهنی\|۱۳۷۱\|ک= طلا در مس: در شعر و شاعری\|ص= ۱۱۱۳و۱۱۱۴}}</ref>}}

			====[[هوشنگ گلشیری]]====
			براهنی، همتایان هوشنگ گلشیری را در داستان کوتاه انگشت‌شمار می‌داند: هدایت و چوبک، و شاید، بهرام صادقی و غلامحسین ساعدی. به نظر او، گلشیری هم از قصهٔ کوتاه بلند و هم از رمان، نوع‌زدایی کرده است که حاصل آن «شازده احتجاب» است. به نظر براهنی، در این اثر و قصه‌های بی‌شمار کوتاه گلشیری، با وسواس انسان و زبان سر و کار داریم، و نیز با وسوسه‌ٔ مرگ و وسوسه‌های شهادت و معصومیت و نقیض‌های رندانه‌ٔ این دو. او در مرگ گلشیری می‌نویسد:

			«مرگ هوشنگ گلشیری مرگ هر کسی نیست... مدام کتیبه ی مرگ نوشته است. این وسواس ها، وسوسه ها، در ذهن و خیال همه بوده اند. در گلشیری اما این ها تعیین کنندهٔ ذات اثراند، و تعیین کنندهٔ ذات زبان اثر و آنچه با اثر عموما به دیگران منتقل می‌شود. این مرگ واگیر است. گلشیری همیشه با مرگ در جدال بوده است. در این پیکار، لذت نگارش، به صورتی که او آن را می دید، مرگ اثر و نویسنده در اثر را تحمل پذیرتر می‌کرده است. نگارش درونی زبان، زبان از درون، زبان از زیر زبان، نگارش زندگی و مرگ زبان است... جنازه‌های نویسندگان جدی ما از میدان تیرهایی که از هر سو به سوی آنها روان مي‌شده، بیرون کشیده می‌شوند. گلشیری مثل هر نویسندهٔ ریشه‌دار ایرانی از جهان و از آدمیان متوقع شناسایی این تیرها بوده و شاید خواست بگوید من این تکه‌پارگی، پلاسیدگی، نفلگی را با جان، و حتی با تنم حس کرده‌ام، و به رغم اینها من نقش زده‌ام، پرنقش هم زده‌ام و چرا جهان این همه سرسری از کار من میگذرد؟»<ref>{{یادکرد ژورنال\|عنوان =مرگ هوشنگ گلشیری مرگ هر کسی نیست\|ژورنال= بایا \|شماره= ۱۰ و ۱۱ و ۱۲\|صفحات= ۴۱ }}</ref>

	===زیباترین بیت شعر فارسی===		===زیباترین بیت شعر فارسی===
خط ۴۶۹:		خط ۴۷۵:
	# {{یادکرد کتاب \| نام خانوادگی =براهنی \| نام =رضا \| پیوند نویسنده =رضا براهنی \| عنوان = قصه‌نویسی\| ترجمه = \| سال = ۱۳۶۸\| ناشر = البرز\|مکان = تهران\| شابک = }}		# {{یادکرد کتاب \| نام خانوادگی =براهنی \| نام =رضا \| پیوند نویسنده =رضا براهنی \| عنوان = قصه‌نویسی\| ترجمه = \| سال = ۱۳۶۸\| ناشر = البرز\|مکان = تهران\| شابک = }}
	# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =قانع \| نام = صدیقه \|عنوان =بررسی ریتم و نقش شعری زبان در «روزگار دوزخی آقای ایاز» \| ژورنال = نشریهٔ داستان خلاقانهٔ سال(حیرت)\| شماره =۲ \| سال =شهریور۱۳۹۵\| تاریخ بازبینی = ۲۸خرداد۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =قانع \| نام = صدیقه \|عنوان =بررسی ریتم و نقش شعری زبان در «روزگار دوزخی آقای ایاز» \| ژورنال = نشریهٔ داستان خلاقانهٔ سال(حیرت)\| شماره =۲ \| سال =شهریور۱۳۹۵\| تاریخ بازبینی = ۲۸خرداد۱۳۹۸}}
			# {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی =براهنی \| نام = رضا \|عنوان =مرگ هوشنگ گلشیری مرگ هر کسی نیست \| ژورنال = بایا\|شماره =۱۰ و ۱۱ و ۱۲\| سال =۱۳۷۹\| تاریخ بازبینی = ۳۰خرداد۱۳۹۸}}

	==پیوند به بیرون==		==پیوند به بیرون==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ خرداد ۱۳۹۹، ساعت ۲۱:۲۸
خط ۲۰۳:		خط ۲۰۳:
	نگاه آتشی، اما از جنس نگاه همیشه آتشین خودِ براهنی است. پاییز ۱۳۸۷ میزگردی دربارهٔ شعر رضا براهنی، تشکیل شده بود. هوشیار انصاری‌فر سعی می‌کرد سیر فکری براهنی را باتوجه‌به خاستگاه‌های فکری اواز سارتر، تروتسکی، لوسین گلدمن، لوکاچ و فروید تا هایدگر و نیچه، تحلیل کند. منوچهر آتشی، به‌صراحت گفت که نمود اصیل تفکرات هیچ‌کدام از این نظریه‌پردازان در کار براهنی مشهود نیست و ابراز کرد که براهنی را حتی در «خطاب به پروانه‌ها» هنوز یک «نیمای فقیر» می‌بیند.<ref name=''براهنی شاعر''>{{یادکرد ژورنال\|عنوان =براهنی شاعر، براهنی نظریه‌پرداز: میزگرد با حضور منوچهر آتشی، عنایت سمیعی، حافظ موسوی، شهریار وقفی‌پور، هوشیار انصاری‌فر\|ژورنال= کارنامه \|شماره= ۴۶و۴۷\|صفحات= }}</ref>		نگاه آتشی، اما از جنس نگاه همیشه آتشین خودِ براهنی است. پاییز ۱۳۸۷ میزگردی دربارهٔ شعر رضا براهنی، تشکیل شده بود. هوشیار انصاری‌فر سعی می‌کرد سیر فکری براهنی را باتوجه‌به خاستگاه‌های فکری اواز سارتر، تروتسکی، لوسین گلدمن، لوکاچ و فروید تا هایدگر و نیچه، تحلیل کند. منوچهر آتشی، به‌صراحت گفت که نمود اصیل تفکرات هیچ‌کدام از این نظریه‌پردازان در کار براهنی مشهود نیست و ابراز کرد که براهنی را حتی در «خطاب به پروانه‌ها» هنوز یک «نیمای فقیر» می‌بیند.<ref name=''براهنی شاعر''>{{یادکرد ژورنال\|عنوان =براهنی شاعر، براهنی نظریه‌پرداز: میزگرد با حضور منوچهر آتشی، عنایت سمیعی، حافظ موسوی، شهریار وقفی‌پور، هوشیار انصاری‌فر\|ژورنال= کارنامه \|شماره= ۴۶و۴۷\|صفحات= }}</ref>

	====[[یدالله ~~رویایی~~]]====		====[[یدالله رؤیایی]]====
	~~رویایی~~ در جستاری به بحران معنا در شعر معاصر ایران پرداخته و کوشیده است راه برون‌رفتی از این بحران نشان دهد. وی در این تحلیل از براهنی نام ‌نمی‌برد؛ اما خطابِ گاه به عتاب‌‌آلوده‌اش، با براهنی است. از نظر ~~رویایی،~~ طرح دیدگاه‌های اخیر براهنی در فضای ادبیات امروز، اگرچه تنها علت نیست، از علل بسیار مهم این بحران خصوصاً در زمینهٔ شعر است. ~~رویایی~~ عقیده دارد زبان نمی‌تواند در شعر جدا از شاعران برای خودش برود و دستور نپذیرد. چنین زبانی از متن بیرون می‌رود و به «شعر بدون انسان» می‌رسد.<ref name=''مشکل ~~رویایی~~''>{{یادکرد ژورنال\|عنوان= مشکل ~~رویایی~~ با براهنی: نگاهی به بحران معنا در شعر امروز و تئوری زبانیت \|ژورنال= کارنامه\|شماره= ۴۶و۴۷\|صفحات= }}</ref>		رؤیایی در جستاری به بحران معنا در شعر معاصر ایران پرداخته و کوشیده است راه برون‌رفتی از این بحران نشان دهد. وی در این تحلیل از براهنی نام ‌نمی‌برد؛ اما خطابِ گاه به عتاب‌‌آلوده‌اش، با براهنی است. از نظر رؤیایی، طرح دیدگاه‌های اخیر براهنی در فضای ادبیات امروز، اگرچه تنها علت نیست، از علل بسیار مهم این بحران خصوصاً در زمینهٔ شعر است. رؤیایی عقیده دارد زبان نمی‌تواند در شعر جدا از شاعران برای خودش برود و دستور نپذیرد. چنین زبانی از متن بیرون می‌رود و به «شعر بدون انسان» می‌رسد.<ref name=''مشکل رؤیایی''>{{یادکرد ژورنال\|عنوان= مشکل رؤیایی با براهنی: نگاهی به بحران معنا در شعر امروز و تئوری زبانیت \|ژورنال= کارنامه\|شماره= ۴۶و۴۷\|صفحات= }}</ref>

	====جواد مجابی====		====جواد مجابی====
خط ۳۸۸:		خط ۳۸۸:
	* براهنی در سال ۱۹۷۷، جایزهٔ بهترین روزنامه‌نگار حقوق انسانی را از سوی مجمع نویسندگان مطبوعات جهان دریافت کرد. این جایزه به فعالیت‌هایی اختصاص دارد که باعث اطلاع‌یافتن جامعهٔ بین‌الملل از هرگونه مسئلهٔ مربوط به حقوق بشر شود و براهنی به خاطر افشاگری‌های بین‌المللی خود دربارهٔ رژیم پهلوی مفتخر به دریافت آن شد.<ref name=''ظل‌الله''/>		* براهنی در سال ۱۹۷۷، جایزهٔ بهترین روزنامه‌نگار حقوق انسانی را از سوی مجمع نویسندگان مطبوعات جهان دریافت کرد. این جایزه به فعالیت‌هایی اختصاص دارد که باعث اطلاع‌یافتن جامعهٔ بین‌الملل از هرگونه مسئلهٔ مربوط به حقوق بشر شود و براهنی به خاطر افشاگری‌های بین‌المللی خود دربارهٔ رژیم پهلوی مفتخر به دریافت آن شد.<ref name=''ظل‌الله''/>
	* در سال ۲۰۰۰ از طرف دانشگاه تورنتو، جایزهٔ Scholars at Risk Program Award به او اهدا شد. در همین سال، از طرف کمیتهٔ آزادی نشر بین‌المللی در آمریکا نیز جایزه‌ای به براهنی تعلق گرفت.<ref name=''زندگی‌نامه''/>		* در سال ۲۰۰۰ از طرف دانشگاه تورنتو، جایزهٔ Scholars at Risk Program Award به او اهدا شد. در همین سال، از طرف کمیتهٔ آزادی نشر بین‌المللی در آمریکا نیز جایزه‌ای به براهنی تعلق گرفت.<ref name=''زندگی‌نامه''/>
	* در دومین دورهٔ جایزهٔ شعر تجربه‌گرا(آوانگاردها) از رضا براهنی در کنار یدالله ~~رویایی~~ به عنوان پیشگامان شاخص شعر آوانگارد تقدیر شد و تندیس شعر آوانگارد به این دو شاعر اهدا شد.<ref>{{یادکرد وب\|نشانی = http://avangardha.com/%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%D8%B2%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%A8%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D8%A7/\|عنوان = گزارش اختتامیه جایزه شعر تجربه گرا}}</ref>		* در دومین دورهٔ جایزهٔ شعر تجربه‌گرا(آوانگاردها) از رضا براهنی در کنار یدالله رؤیایی به عنوان پیشگامان شاخص شعر آوانگارد تقدیر شد و تندیس شعر آوانگارد به این دو شاعر اهدا شد.<ref>{{یادکرد وب\|نشانی = http://avangardha.com/%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%D8%B2%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%A8%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D8%A7/\|عنوان = گزارش اختتامیه جایزه شعر تجربه گرا}}</ref>
	* اولین جایزهٔ ملی منتقدان از طرف کانون شعر و ادب ایوار خرم‌آباد در سال ۱۳۸۴ به رضا براهنی اهدا شد.<ref name=''صادق زخم''/>		* اولین جایزهٔ ملی منتقدان از طرف کانون شعر و ادب ایوار خرم‌آباد در سال ۱۳۸۴ به رضا براهنی اهدا شد.<ref name=''صادق زخم''/>
	* در سال ۱۳۸۴، جایزهٔ ادبی یلدا برای یک همر فعالیت فرهنگی در زمینه‌ٔ نقد ادبی به رضا براهنی اهدا شد.<ref name=''سال‌شمار حیرت''/>		* در سال ۱۳۸۴، جایزهٔ ادبی یلدا برای یک همر فعالیت فرهنگی در زمینه‌ٔ نقد ادبی به رضا براهنی اهدا شد.<ref name=''سال‌شمار حیرت''/>
خط ۴۱۰:		خط ۴۱۰:

	== منابع ==		== منابع ==
	# {{یادکرد کتاب \| نام خانوادگی =براهنی \| نام =رضا ~~\| پیوند نویسنده =رضا براهنی~~ \| عنوان= ظل‌الله~~\| ترجمه = \| جلد =~~ \| سال = ۱۳۵۸\| ناشر = امیرکبیر\|مکان = تهران\| شابک =}}		# {{یادکرد کتاب \|نام خانوادگی= براهنی\|نام= رضا\|عنوان= ظل‌الله\|سال= ۱۳۵۸\|ناشر = امیرکبیر\|مکان = تهران\|شابک= }}
	# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =سال‌شمار زندگی رضا براهنی \| ژورنال = داستان خلاقانهٔ سال(حیرت)\| مکان = \| دوره = ۲\| شماره =۲ \| سال =شهریور۱۳۹۵\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =سال‌شمار زندگی رضا براهنی\|ژورنال = داستان خلاقانهٔ سال(حیرت)\|مکان= \|دوره = ۲\| شماره =۲ \| سال =شهریور۱۳۹۵\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =از جمهوری اسلامی دلخور نیستم (رضا براهنی در گفت‌وگو با بهار) \| ژورنال = روزنامهٔ بهار \| شماره =۳۲ \| سال =۶آبان۱۳۹۴\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =از جمهوری اسلامی دلخور نیستم (رضا براهنی در گفت‌وگو با بهار) \| ژورنال = روزنامهٔ بهار \| شماره =۳۲ \| سال =۶آبان۱۳۹۴\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =مجابی \| نام = جواد \| نام خانوادگی۲ = سلطانی \| نام۲ = پژمان\| عنوان =در عالم رضا اژدهایی هست که آن را یقین خوانند... ، سخنرانی رضا سیدحسینی در مراسم بزرگداشت رضا براهنی: ۲۵ ژوئن ۲۰۰۵، دانشگاه تورنتو؛ گزارش مراسم بزرگداشت رضا براهنی: نویسنده، شاعر، منتقد و استاد دانشگاه؛ سپاس دکتر براهنی از کانون فرهنگی سپاس\| ژورنال = بایا\| شماره =۳۷ \| سال = فروردین۱۳۸۴ \| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =مجابی \| نام = جواد \| نام خانوادگی۲ = سلطانی \| نام۲ = پژمان\| عنوان =در عالم رضا اژدهایی هست که آن را یقین خوانند... ، سخنرانی رضا سیدحسینی در مراسم بزرگداشت رضا براهنی: ۲۵ ژوئن ۲۰۰۵، دانشگاه تورنتو؛ گزارش مراسم بزرگداشت رضا براهنی: نویسنده، شاعر، منتقد و استاد دانشگاه؛ سپاس دکتر براهنی از کانون فرهنگی سپاس\| ژورنال = بایا\| شماره =۳۷ \| سال = فروردین۱۳۸۴ \| تاریخ بازبینی= ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =شاملو دودوزه‌باز بود: گفت‌وگو با رضا براهنی دربارهٔ زندگی و زمانه‌اش \| ژورنال = اندیشهٔ پویا \| شماره =۴ \| سال =آبان‌وآذر۱۳۹۱\| تاریخ بازبینی = ۱۰اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =شاملو دودوزه‌باز بود: گفت‌وگو با رضا براهنی دربارهٔ زندگی و زمانه‌اش \| ژورنال = اندیشهٔ پویا\|شماره =۴ \| سال =آبان‌وآذر۱۳۹۱\| تاریخ بازبینی = ۱۰اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =دوست دارم به ایران بازگردم؛ اما...: گفت‌وگوی مهرنامه با رضا براهنی دربارهٔ ادبیات، روزمرگی‌ها و بازگشتش \| ژورنال = مهرنامه \| شماره =۳۸ \| سال =مهر۱۳۹۳\| تاریخ بازبینی = ۱۲اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| عنوان =دوست دارم به ایران بازگردم؛ اما...: گفت‌وگوی مهرنامه با رضا براهنی دربارهٔ ادبیات، روزمرگی‌ها و بازگشتش \| ژورنال = مهرنامه \| شماره =۳۸ \| سال =مهر۱۳۹۳\| تاریخ بازبینی = ۱۲اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =فرخفال \| نام = رضا\|عنوان = براهنی شاعر، براهنی نظریه‌پرداز: میزگرد با حضور منوچهر آتشی، عنایت سمیعی، حافظ موسوی، شهریار وقفی‌پور، هوشیار انصاری‌فر؛ مشکل ~~رویایی~~ با براهنی: نگاهی به بحران معنا در شعر امروز و تئوری زبانیت\|ژورنال = کارنامه \| شماره =۴۶و۴۷ \| سال =آذرودی۱۳۸۷\| تاریخ بازبینی = ۲۲اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =فرخفال \| نام = رضا\|عنوان = براهنی شاعر، براهنی نظریه‌پرداز: میزگرد با حضور منوچهر آتشی، عنایت سمیعی، حافظ موسوی، شهریار وقفی‌پور، هوشیار انصاری‌فر؛ مشکل رؤیایی با براهنی: نگاهی به بحران معنا در شعر امروز و تئوری زبانیت\|ژورنال = کارنامه \| شماره =۴۶و۴۷ \| سال =آذرودی۱۳۸۷\| تاریخ بازبینی = ۲۲اردیبهشت۱۳۹۸}}
	# {{یادکرد کتاب \| نام خانوادگی =براهنی \| نام =رضا \| پیوند نویسنده =رضا براهنی \| عنوان =خطاب به پروانه‌ها و چرا من دیگر شاعر نیمایی نیستم \| سال = ۱۳۷۴\| ناشر = مرکز\|مکان = تهران\| شابک = }}		# {{یادکرد کتاب \| نام خانوادگی =براهنی \| نام =رضا \| پیوند نویسنده =رضا براهنی \| عنوان =خطاب به پروانه‌ها و چرا من دیگر شاعر نیمایی نیستم \| سال = ۱۳۷۴\| ناشر = مرکز\|مکان = تهران\| شابک = }}
	# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =براهنی \| نام = رضا \|عنوان =اگر صادق باشیم با زخم می‌میریم \| ژورنال = بایا \| شماره =۳۸ \| سال =فروردین۱۳۸۴\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}		# {{یادکرد ژورنال \| نام خانوادگی =براهنی \| نام = رضا \|عنوان =اگر صادق باشیم با زخم می‌میریم \| ژورنال = بایا \| شماره =۳۸ \| سال =فروردین۱۳۸۴\| تاریخ بازبینی = ۱اردیبهشت۱۳۹۸}}